**Nhà đầu tư cá nhân cần tỉnh táo trước các cam kết lợi nhuận cố định**
Thị trường tài chính hiện nay ghi nhận nhiều hình thức huy động vốn thông qua “hợp đồng hợp tác kinh doanh” với lãi suất hấp dẫn, thường dao động từ 8-11%/năm. Tuy nhiên, đằng sau con số lợi nhuận ấn tượng này là những rủi ro thanh khoản nghiêm trọng khi doanh nghiệp huy động vốn gặp khó khăn về dòng tiền.
Điển hình là vụ việc bà N. (Hà Nội) đã đầu tư 3,2 tỷ đồng vào Công ty K. thông qua 5 hợp đồng hợp tác kinh doanh. Dù nhận được lợi nhuận trong giai đoạn đầu, nhưng khi thị trường bất động sản đóng băng vào năm 2023, doanh nghiệp này đã mất khả năng thanh toán cả gốc lẫn lãi.
**Pháp lý và rủi ro từ “Thư bảo lãnh”**
Điểm đáng chú ý trong vụ án này là vai trò của Tập đoàn S. – đơn vị phát hành thư bảo lãnh cho nghĩa vụ của Công ty K. Trong thực tế, nhiều nhà đầu tư thường đặt niềm tin vào các thư bảo lãnh mà chưa kiểm tra kỹ các điều khoản về thời hạn và phạm vi trách nhiệm.
Tập đoàn S. từng lập luận rằng thư bảo lãnh đã hết hiệu lực, tuy nhiên, Hội đồng xét xử (HĐXX) khẳng định: khi doanh nghiệp huy động vốn vi phạm nghĩa vụ thanh toán, bên bảo lãnh phải chịu trách nhiệm thực hiện nghĩa vụ thay theo quy định của Bộ luật Dân sự. Phán quyết của Tòa án nhân dân TP Hà Nội đã bảo vệ quyền lợi hợp pháp cho nhà đầu tư, buộc Tập đoàn S. phải thực hiện cam kết bảo lãnh nếu Công ty K. không hoàn trả đủ 4,1 tỷ đồng (bao gồm gốc, lợi nhuận và lãi chậm trả).
**Bài học quản trị rủi ro cho nhà đầu tư**
Từ vụ việc trên, các chuyên gia tài chính khuyến cáo nhà đầu tư cần lưu ý 3 nguyên tắc “sống còn”:
- **Thẩm định năng lực thực tế:** Lợi nhuận cao luôn đi kèm rủi ro cao. Hãy kiểm tra báo cáo tài chính và tình hình kinh doanh của doanh nghiệp trước khi xuống tiền, thay vì chỉ tin vào các cam kết lợi nhuận cố định.
- **Kiểm soát tính pháp lý của bảo lãnh:** Nếu có bên thứ ba bảo lãnh, cần làm rõ thời hạn hiệu lực, phạm vi bảo lãnh và quy trình thực hiện khi có sự cố. Đừng để thư bảo lãnh chỉ là hình thức trên giấy tờ.
- **Đa dạng hóa danh mục đầu tư:** Không nên dồn toàn bộ vốn vào một hình thức hợp tác kinh doanh duy nhất. Việc phân bổ vốn vào các kênh tài chính chính thống như ngân hàng, chứng khoán hoặc bất động sản có pháp lý minh bạch sẽ an toàn hơn trước các biến động kinh tế.
Vụ án này là lời cảnh tỉnh cho các nhà đầu tư cá nhân về việc cân nhắc kỹ lưỡng giữa lợi nhuận và sự an toàn vốn. Trong bối cảnh kinh tế nhiều biến động, việc ưu tiên tính thanh khoản và sự minh bạch pháp lý phải luôn là tiêu chí hàng đầu trước khi quyết định đầu tư.
