**Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đang lấy ý kiến về dự thảo sửa đổi, bổ sung Nghị định 52/2024/NĐ-CP về thanh toán không dùng tiền mặt. Điểm nhấn quan trọng nhất là đề xuất đóng tài khoản thanh toán không phát sinh giao dịch từ 3 năm trở lên, nhằm siết chặt quản lý hệ thống ngân hàng.**
### Đề xuất đóng tài khoản “ngủ đông” để giảm thiểu rủi ro
Tại Điều 5 của dự thảo, NHNN đề xuất quy định cụ thể về việc đóng tài khoản thanh toán không hoạt động trong 3 năm. Đối với các tài khoản đã có thỏa thuận riêng giữa ngân hàng và khách hàng về việc đóng tài khoản, quy trình sẽ được thực hiện theo thỏa thuận đã ký kết.
Mục tiêu cốt lõi của quy định này là giảm thiểu rủi ro bị tội phạm lợi dụng các tài khoản “ma” (tài khoản không hoạt động) để trung chuyển dòng tiền bất hợp pháp, rửa tiền hoặc lừa đảo trực tuyến.
### Ý kiến trái chiều từ các ngân hàng thương mại
Xung quanh dự thảo này, các ngân hàng thương mại đã đưa ra nhiều ý kiến đóng góp nhằm tối ưu hóa quy trình vận hành:
- **Đề xuất rút ngắn thời gian:** Ngân hàng MB kiến nghị rút ngắn thời gian từ 3 năm xuống còn 12 tháng. Theo MB, 1 năm là khoảng thời gian đủ để xác định tài khoản không còn giá trị sử dụng thực tế. Việc duy trì các tài khoản “ngủ đông” quá lâu gây lãng phí tài nguyên hệ thống và gia tăng rủi ro an ninh mạng.
- **Quyền chủ động của ngân hàng:** Một số đơn vị đề xuất trao quyền quyết định cho ngân hàng thương mại trong việc đóng hoặc duy trì tài khoản dựa trên đánh giá rủi ro cụ thể, ngoại trừ các trường hợp đã có thỏa thuận trước với khách hàng.
- **Điều kiện số dư:** BIDV đề xuất chỉ nên đóng tài khoản khi đáp ứng đồng thời hai điều kiện: tài khoản có số dư bằng 0 và không phát sinh giao dịch trong 3 năm.
- **Làm rõ khái niệm:** Các ngân hàng cũng đề nghị NHNN làm rõ định nghĩa “không phát sinh giao dịch”. Cần xác định rõ liệu các giao dịch thanh toán tự động (điện, nước, viễn thông) có được tính là giao dịch hoạt động hay không để tránh tranh chấp quyền lợi với khách hàng.
### Định hướng của Ngân hàng Nhà nước
Tiếp thu các ý kiến từ thị trường, NHNN cho biết sẽ chỉnh sửa dự thảo theo hướng linh hoạt hơn. Cụ thể, cơ quan quản lý sẽ bổ sung quy định chi tiết cho trường hợp đóng tài khoản thanh toán mà không có thỏa thuận trước với khách hàng. Đối với những trường hợp đã có thỏa thuận, quyền lợi và nghĩa vụ của khách hàng sẽ được ưu tiên thực hiện theo đúng cam kết giữa hai bên.
Việc chuẩn hóa quy định về tài khoản không hoạt động không chỉ giúp các ngân hàng tối ưu hóa chi phí vận hành, quản trị dữ liệu mà còn là bước tiến quan trọng trong việc bảo vệ an toàn tài chính cho người dùng cá nhân trong kỷ nguyên số.
*Người dùng được khuyến nghị rà soát lại các tài khoản ngân hàng không còn sử dụng để chủ động đóng hoặc tất toán, tránh các rủi ro phát sinh liên quan đến bảo mật thông tin cá nhân.*
