Trong nửa đầu năm nay, bức tranh tài chính của hệ thống ngân hàng ghi nhận sự chuyển dịch đáng chú ý về chi phí vốn. Theo dữ liệu thống kê từ 30 ngân hàng thương mại, tổng chi phí trả lãi tiền gửi đã chạm mốc 389.589 tỷ đồng, tăng 41,53% so với cùng kỳ năm trước. Sự gia tăng này không chỉ đến từ quy mô tiền gửi mở rộng mà còn phản ánh mặt bằng lãi suất huy động biến động và sự thay đổi trong cấu trúc nguồn vốn của các nhà băng.
**MB dẫn đầu về tốc độ tăng chi phí lãi**
Ngân hàng TMCP Quân đội (MB) ghi nhận mức tăng chi phí lãi tiền gửi ấn tượng nhất trong nhóm khảo sát với tỷ lệ tăng 91,55% so với cùng kỳ, đạt 21.660 tỷ đồng. Đáng chú ý, mức tăng này vượt xa tốc độ tăng trưởng huy động (tăng 23% so với cùng kỳ), cho thấy áp lực chi phí vốn đang gia tăng đáng kể. Tuy nhiên, MB vẫn duy trì lợi thế cạnh tranh nhờ tỷ lệ tiền gửi không kỳ hạn (CASA) đạt 33,92%, đứng thứ hai toàn hệ thống, giúp ngân hàng tối ưu hóa chi phí vốn hiệu quả hơn.
Bên cạnh MB, hàng loạt ngân hàng TMCP tư nhân khác như Nam A Bank (tăng 75%), ABBank (tăng 73,5%), NCB (tăng 70%), HDBank (tăng 69%) và Techcombank (tăng 65,5%) cũng nằm trong nhóm dẫn đầu về tốc độ tăng chi phí trả lãi.
**Nhóm Big4: Quy mô lớn, áp lực chi phí khác biệt**
Trong khi các ngân hàng tư nhân chịu áp lực từ tốc độ tăng trưởng, nhóm Big4 (Agribank, BIDV, VietinBank, Vietcombank) lại cho thấy sự ổn định hơn nhờ lợi thế về quy mô thị phần.
- **BIDV** dẫn đầu về tổng số tiền chi trả lãi với 46.400 tỷ đồng (tăng 25,7%).
- **VietinBank** chi 42.000 tỷ đồng (tăng 41%).
- **Agribank** ghi nhận mức tăng thấp nhất trong nhóm 30 ngân hàng, chỉ 9%, với chi phí lãi ở mức 37.500 tỷ đồng.
- **Vietcombank** chi 30.000 tỷ đồng, tăng 42% so với cùng kỳ.
Nhóm Big4 hiện đang nắm giữ khoảng 50% thị phần huy động toàn hệ thống, với tổng huy động đạt 8,12 triệu tỷ đồng tính đến cuối tháng 6.
**Bảng tổng hợp chi phí lãi tiền gửi tại 30 ngân hàng (6 tháng đầu năm)**
| STT | Ngân hàng | Chi lãi tiền gửi (Tỷ đồng) | Tăng so với cùng kỳ (%) |
|:—:|:—|:—:|:—:|
| 1 | BIDV | 46.432 | 25,70 |
| 2 | VietinBank | 42.057 | 40,84 |
| 3 | Agribank | 37.509 | 8,93 |
| 4 | Vietcombank | 30.045 | 42,41 |
| 5 | SHB | 21.670 | 42,93 |
| 6 | MBBank | 21.664 | 91,55 |
| 7 | VPBank | 21.482 | 62,19 |
| 8 | HDBank | 20.740 | 69,29 |
| 9 | Sacombank | 17.529 | 37,06 |
| 10 | ACB | 15.629 | 44,08 |
| … | … | … | … |
| 30 | Saigonbank | 741 | 19,93 |
| **Tổng** | | **389.589** | **41,54** |
*(Dữ liệu thống kê không bao gồm SCB và 4 ngân hàng đang trong diện kiểm soát đặc biệt/chuyển giao bắt buộc).*
**Góc nhìn chuyên gia**
Việc chi phí lãi tiền gửi tăng mạnh hơn tốc độ huy động tại nhiều nhà băng là tín hiệu cho thấy biên lợi nhuận ròng (NIM) của các ngân hàng đang chịu áp lực lớn. Để duy trì lợi nhuận trong môi trường chi phí vốn cao, các ngân hàng đang đẩy mạnh chiến lược gia tăng tỷ lệ CASA và tối ưu hóa danh mục tài sản sinh lời. Cuộc đua huy động trong nửa cuối năm dự báo sẽ tiếp tục căng thẳng khi các ngân hàng tập trung vào việc cân đối nguồn vốn để hỗ trợ tăng trưởng tín dụng.
