Trong nỗ lực nâng cao hiệu quả quản lý thu ngân sách và giảm thiểu tình trạng nợ đọng, Bộ Tài chính vừa gửi Bộ Tư pháp dự thảo Nghị định quy định chi tiết thi hành Luật Quản lý thuế với nhiều điểm mới quan trọng. Đáng chú ý nhất là đề xuất áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh đối với người nộp thuế không còn hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký (thường được gọi là “địa chỉ ma”) có số nợ thuế từ 1 triệu đồng trở lên.
Đối tượng và quy trình áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh
Theo dự thảo, các đối tượng bị áp dụng biện pháp này bao gồm: cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh, người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã và chủ sở hữu hưởng lợi.
Quy trình thực hiện được thiết kế chặt chẽ nhằm đảm bảo quyền lợi cho người nộp thuế:
* **Thông báo trước:** Cơ quan thuế sẽ thông báo về việc áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh qua tài khoản giao dịch thuế điện tử và công khai trên cổng thông tin điện tử 30 ngày trước khi ban hành quyết định chính thức.
* **Thời hạn thực thi:** Nếu sau 30 ngày kể từ khi thông báo mà người nộp thuế vẫn chưa hoàn thành nghĩa vụ, cơ quan thuế sẽ ban hành thông báo tạm hoãn xuất cảnh gửi Bộ Công an để thực thi.
* **Hủy bỏ lệnh tạm hoãn:** Ngay khi người nộp thuế hoàn thành nghĩa vụ nộp thuế hoặc được xóa nợ, cơ quan thuế sẽ ban hành thông báo hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh trong vòng 24 giờ.
Tại sao cần siết chặt quản lý với nợ thuế từ 1 triệu đồng?
Dữ liệu từ Bộ Tài chính cho thấy bức tranh khá phức tạp về nợ thuế hiện nay:
* Hiện có khoảng 963.500 người nộp thuế (bao gồm 325.500 doanh nghiệp và 638.000 hộ kinh doanh) không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký nhưng vẫn tồn đọng nợ thuế.
* Tổng số tiền nợ thuế của nhóm này lên tới 32.130 tỷ đồng.
* Việc áp dụng mức nợ từ 1 triệu đồng là biện pháp quyết liệt nhằm xử lý dứt điểm các trường hợp cố tình bỏ trốn, tránh né nghĩa vụ thuế, đồng thời tối ưu hóa công tác thu hồi nợ đọng ngân sách nhà nước.
Các trường hợp tạm hoãn xuất cảnh khác vẫn giữ nguyên
Bên cạnh đề xuất mới, dự thảo vẫn duy trì các quy định hiện hành đối với những đối tượng nợ thuế lớn hoặc có rủi ro cao:
1. **Nợ thuế lớn:** Cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh nợ từ 50 triệu đồng; đại diện doanh nghiệp nợ từ 500 triệu đồng trở lên quá hạn 120 ngày.
2. **Người xuất cảnh định cư:** Cá nhân là người nước ngoài, người Việt Nam xuất cảnh định cư hoặc định cư ở nước ngoài chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế tại Việt Nam.
### Khuyến nghị cho người nộp thuế
Trước thực trạng nhiều cá nhân bị xử phạt hành chính nặng nề (lên tới hàng triệu đồng) chỉ vì những sai sót nhỏ hoặc chậm quyết toán thuế, các chuyên gia tài chính khuyến cáo người nộp thuế cần:
* Thường xuyên kiểm tra tình trạng nợ thuế trên hệ thống thuế điện tử.
* Cập nhật thông tin thay đổi địa chỉ kinh doanh kịp thời với cơ quan đăng ký kinh doanh và cơ quan thuế.
* Thực hiện quyết toán thuế đúng hạn, đặc biệt đối với cá nhân có nhiều nguồn thu nhập để tránh các khoản phạt không đáng có.
Việc siết chặt quản lý thông qua biện pháp tạm hoãn xuất cảnh không chỉ là công cụ thu hồi nợ mà còn là lời cảnh báo về trách nhiệm tuân thủ pháp luật thuế trong môi trường kinh doanh hiện đại.
